Comments on O Porto dos Escravos: Eduardo e a República das Letras

Uns cantos apontamentos máis sobre esta entrada, t...

2008-10-02T02:27:00.000+02:00

Uns cantos apontamentos máis sobre esta entrada, tendo en conta algunhas interpretacións que circulan por aí:

a) cando falo de libelo fágoo no sentido de escrito satírico, crítica ou protesta, non no sentido de escrito difamatorio. En ningún momento pretendín alentar á difamación entre as partes do conflicto, que por certo caracterizáronse por un comportamento impecábel neste ponto. Se cadra non foi a escolla léxica máis afortunada do mundo, así que pido desculpas polos posíbeis malentendidos, xa que parten dun malentendido que tiven comigo mesmo (teño que aprender a abusar máis dos dicionarios e menos da miña memoria). Non corrixo a entrada para non deslexitimar a quen apuntou sobre o tema.

b) cando me refiro á República das Letras non o fago na crenza de que os seus habitantes son seres superiores ou alleos á xustiza dos mortais, senón como unha comunidade de persoas que se moven nun determinado ámbito profesional. Aínda que o nome sexa moi poético, non descarto a existencia de Repúblicas de Carniceiros, Profesores, Xuristas ou Transeúntes. Parte da argumentación baséase en que cada ámbito profesional (e mesmo non profesional) ten unhas reglas de actuación que @s participantes respectan e tratan de seguir antes de recurrir á xustiza ordinaria. Un/ha taxista non lle quita o posto na fila a un/ha compañeir@, un/ha precari@ non se chiva d@s colegas e un/ha profesor/a non denuncia áos alumn@s que descobre con copias ilegais dos seus libros, aínda que nada lles impide facelo sen atentar contra a legalidade, ou precisamente en cumprimento da mesma. Concretamente do dos libros podo dar fe persoal en dúas faculdades, unha delas curiosamente de Dereito, onde un profesor mediou coa súa editorial para que parase un proceso contra unha copistería no que había vari@s dos seus alumn@s implicad@s. O cal debería confirmar que non todo o que permite a legalidade é ético e viceversa.

c)Esta postaxe tería unha adaptación doada ás teoría de Bourdieu para quen así quixese velo, e a propia apelación á República das Letras non é máis que unha alusión indirecta á liña de pensamento que nace d'As reglas da arte e segue n'A República Mundial das Letras de Pascale Casanova.
Nese sentido a actitude de Lama foi, en termos estrictamente teóricos, moi pouco acaída. En primeiro lugar, porque concedéndolle tal aparente importancia ao poder económico fixo un contrapeso enorme á súa propia posición no campo literario, unha posición que tardará en remontar, se é que o consegue, xa que, como tod@s sabemos, non depende dos premios ou dos libros publicados senón daquilo que se chama "recoñecemento dos pares". Naturalmente non ten sido a acción menos acaída nen menos remontábel que se deu na literatura galega, seguro que tod@s temos outras en mente.

En segundo lugar, porque a apelación a xuíces externos (neste caso xurídicos) rompe ese sentido de "internacional das letras" que propón Bourdieu (el emprega outro nome do que non gosto tanto), ao poñer en perigo a propia autonomía do campo. Se cadra para algún/ha/s a autonomía do campo xa se pon en perigo polo propio feito de xogar con cartos da Deputación, porén para min resulta máis grave pensar que esta é a primeira vez que unha cuestión literaria é decidida por un xurista, ou pola mediación dun xurista, en lugar de pola libre decisión dun xurado limpo, composto por xente das letras e guiado por consideracións literarias. Nese sentido a "elegancia" de Estévez ten tradución nunha actitude de defensa da autonomía do campo, actitude que se ve confirmada pola súa negativa a resolver o pleito nun xulgado e deixar que sexa, ao cabo, a última decisión do xurado a que prevaleza nominalmente.
É por esa actitude pola que se fechan filas ao seu redor e non por ese suposto amiguismo do ponto de abaixo.

d)Eu particularmente non teño nada a gañar con este tema, e creo que o resto da xente que falou del tampouco. Non vou levar cartos, non me van dar un posto na Xunta e non lle vou caer mellor a ninguén, se cadra máis ben ao contrario. Falei dende a perspectiva que me parece máis xusta e creo que a argumentei o suficiente como para que ninguén poida dicir que o fixen nun arrebato paixonal, ou movido por uns sentimentos que, polo demais, non teño, ou non coa entidade suficiente como para que me forcen a intervir nunha cuestión así. Obviamente hai algo de paixonal en moito do que escribo, pero iso é unha das virtudes ou defectos do animal.

Coido que nunha cuestión así, aínda que só sexa porque pode poñer en xogo o devir de parte do noso sistema literario e da creación en novos formatos, deberamos ter unha postura determinada e argumentada, e tratar de fuxir o máis posíbel da postura tan galega de "tod@s teñen a súa razón". Eu creo que a postura de Lama é legal e lexítima. O que non creo é que, alén diso, teña razón.

http://olevantadordeminas.blogaliza.org/2008/09/26...

2008-09-29T11:46:00.000+02:00

http://olevantadordeminas.blogaliza.org/2008/09/26/a-resposta-de-xavier-lama-sobre-o-premio-de-poesia-miguel-gonzalez-garces/

totalmente de acordo. resulta triste observar como o que comezou como um debate mesmo muito interessante foi evoluíndo ao que diz o levantador: "Vaia, ao final, cando os argumentos frouxean, teñen que saír a colación as de todos coñecida “insidia, falsidade e calumnia” do blogomillo!
claro que podemos ser colegas ou nom mas o que caracteriza aos adultos é a capacidade de poder reflexionar deixando um bocadinho de lado a afectividade. por mui parentes ou colegas que sejamos de estevez se a obra fosse firmada com o seu nome, editada ou com algo que nom achassemos correcto também seriamos capaces de dizer: “bem estevez, foi um erro e está bem que te retirassem o premio” e nom passaria nada de nada. mas o debate nom é de colegueos senom de conceitos, de bases, etc. e nisto continuo a admirar a estevez já que no seu blogue colgou todos os links e nem só os que falam a favor dele. também os que nom. a ver se desta aprendemos algo.

Respondendo ao inquérito: eu non o faría, por unha...

2008-09-28T17:09:00.000+02:00

Respondendo ao inquérito: eu non o faría, por unha serie de razóns. Primeira, que eu imaxino que se poida dar este caso, e aínda que non o considero inxusto non me agradaría meterme nunha polémica así. Por certo, se a alguén lle interesa o dato: nunca presentei nada a ningures que fose publicado, nen sequera en revistas ou en recitais. A segunda, e máis importante: non me creo capaz de amosar un work in progress de ningún xeito, e aínda que "unha obra nunca é unha cousa acabada" para min unha obra é a súa versión definitiva. Considero o proxecto de Eduardo como de grande interese, só digo que non é para min.

Respecto do que di Lama: é un debate interesante e todos sabemos que sería polémico. De todos xeitos para min non sería un impedimento para que levase o premio. Eu creo na integridade da maior parte dos xurados deste país, e creo sinceramente que os 90% premios se dan ás obras e non ás persoas. Que un xurado recoñeza a un/ha autor/a é algo que está á orde do día, a min preocúpame máis a relación que ten co/a autor/a que recoñece ou de que xeito deixa que esta relación inflúa no seu voto. Volvo dicir o que dixen no Alfaias: o anonimato é un requisito moral que nen sequera aparece mencionado nas bases.

Un dato importante é que dá toda a sensación de que se está equiparando este certame cos requisitos dun concurso administrativo, unha cousa que me parece mediocre dende unha perspectiva legal e absolutamente negativo dende unha perspectiva literaria.

Eu teño a sensación de que o blogue de Eduardo pasou relativamente desapercibido até o do premio. Non hai máis que ver o volume de comentarios que tiña até entón ou revisar en que medios se citou a iniciativa. Naturalmente el saberá o tráfico que tiña, e probabelmente a súa procedencia, pero a sensación que teño é que o seu impacto no sistema literario foi, desgrazadamente, mínimo, e que ninguén reparou nel até que o citou na prensa. Naturalmente quen o coñecía ou non é algo difícil de demostrar.

De todos xeitos, e aínda que todos os outros debates son moi interesantes eu reduciría este caso concreto aos dous pontos reclamados.

Editado: de ningún xeito se pode considerar unha obra editada. Outra cousa sería que as bases proibisen a "publicación por calquera medio de parte ou totalidade da obra". Reparade que a distinción publicar/editar, bastante clara para tod@s os que andamos no mundo editorial, é a que fai naufragar o informe xurídico da Deputación.

Anonimato: as bases non mencionan o requisito de anonimato en ningún ponto e insisto en que un premio literario non pode ser equiparado a un concurso administrativo, entre outras razóns pola imposibilidade de conseguir un dictame obxectivo. A cousa quedaría, por tanto, en maos da integridade do xurado. Eduardo non ten relación nen comparte intereses con ningún dos seus membros, e estes declararon descoñecer as partes da obra que foran feitas públicas. A impugnación, por tanto, está a negar a boa fe coa que o xurado actuou, e cando o xurado se deixa intimidar por un descoidado informe legal, non está máis que aceptando indirectamente esta dúbida.

Ben, o caso non ten solución, ou xa atopou unha solución pouco xusta, ao meu ver. Preocúpame máis o futuro das bases dos premios, tanto se non hai mudanzas, como que poida haber mudanzas involucionistas.

Perdoade, pero a min hai unha cuestión que me fai ...

2008-09-28T13:03:00.000+02:00

Perdoade, pero a min hai unha cuestión que me fai matinar un chisquiño sobre todo isto.

Quixera facer un inquérito a quen queira respondelo. Algún dos intervintes apresentaríase a un concurso con 24 poemas colgados en Internet durante dous anos nun blog creado para ir escribindo ese livro? Eu non, por unha custión de principios elemental e porque había pensar nos problemas que me podía traer.

Hai unha cousa sobre a que me fixo reflexionar Xabier Lama na súa resposta en Vieiros, sobre a posibilidade de que se divulguen en rede (con nome e apelidos) 170 ou 180 páxinas dunha novela e despois apresentala ao Xerais ou ao Blanco Amor cun contributo textual engadido. Había ser considerada anónima e inédita? Eu penso que non, pero...

O que resulta curioso é que aquí parece que todo deus coñecía o blog de Estévez, moi gabado por varios dos intervintes. Curioso, non é? Era coñecido, pois, ou non?

Eis as miñas reflexións, malia que queden aspectos por min incomprendidos en todo isto.

Roberto, non se trata diso, nen creo que se poida ...

2008-09-27T23:28:00.000+02:00

Roberto, non se trata diso, nen creo que se poida falar dunha actitude de linchamento, senón da protesta razonada dun montón de xente que nos andamos a mover no mesmo contexto.

Por poñer un exemplo: eu, en teoría, podería denunciar a calquera persoa que me envíe un correo múltiple sen empregar a copia oculta, porque está revelando o meu correo sen o meu consentimento. Porén, existe unha distancia moi grande entre facelo cunha fonte de spam ou facerllo a un compañeiro despistado. No segundo caso trátase dunha resposta absolutamente esaxerada que todo o mundo entendería como unha agresión. É legal, por suposto, mesmo é lexítimo, pero non é xusto. A lei non está feita para iso, suponse que a lei é un instrumento que hai que saber manexar con mesura e adecuándose ás circunstancias. Se tod@s pedíramos a aplicación absoluta e estricta de todas as leis o mundo sería inhabitábel.

E non vamos entrar en se podemos considerar o regulamento dun premio como unha norma legal ou como "legalidade", cousa que dubido seriamente.

Somos moitísimas persoas as que participamos en concursos, e todas concordamos en que se trata dunha resposta esaxerada. Non estamos falando dun premio amañado, nen de mercar un xurado, nen dunha práctica evidente de amiguismo. Falamos dun caso novidoso e dunha persoa que se aproveita dos ocos do regulamento e da incompentencia dos asesores da deputación. Sexamos sinceros: o blogue de Eduardo non só non o coñecían os membros do xurado, senón moitísima xente máis. Foi un proxecto que non tivo demasiada publicidade e que saiu á luz porque o propio Eduardo o mencionou inocentemente á prensa cando lle deron o premio. Se iso non é boa fe non entendo o que pode selo.

O debate que xerou este caso é interesante, mesmo necesario, non cabe dúbida que as bases dos premios precisan dunha revisión urxente. Sinxelamente creo que había moitas máis formas de xeralo sen montar todo este cristo.

Tamén me sorprende que agora se fale de "linchamento". Penso que nen neste blogue nen en ningún dos que trataron o tema se fixo outra cousa que dar unha opinión, sempre de xeito respectuoso e mesurado. A suposta unanimidade (que non o é tanto) non se asenta nunha rede mafiosa ou nunha corrente de simpatía. Trátase de que tod@s nos temos visto moitísimas veces en casos similares e mesmo piores ao de Lama e a ningún/ha se lle ocorreu facer semellante cousa. Se o xurado considerou mellor o poemario de Eduardo foi porque lle pareceu mellor, e iso non hai xeito de mudalo, o resto son argumentos transversais que por moi legais que sexan non mudan nen un ápice este feito.

É como se che retirasen o paro porque cubriches a inscrición en minúsculas e non en maiúsculas como se che pide na folla.

Obrigado a tod@s (concordantes e discordantes) por comentardes.

Toda a blogosfera galega parece que está con este ...

2008-09-27T14:45:00.000+02:00

Toda a blogosfera galega parece que está con este único tema, eh? Unha pantasma que percorre o blogomillo, que diría Marx...

A ver se lle dedico un anaco do meu castelo, con cadeas e manta de seda, e ouveos varios... xD

Roberto-anónimo: Comparar a Estévez cun abusón de ...

2008-09-26T18:56:00.000+02:00

Roberto-anónimo: Comparar a Estévez cun abusón de instituto paréceme unha metáfora bastante malograda, considerando sobre todo a resignación coa que levou o asunto (e non digamos xa a súa complexión física...).
Brincadeiras aparte, coido que é moi arriscada a túa afirmación de que "as leis non so para el". Na lexislación do Reino de España, édito ou publicado considérase aquilo que ten ISBN (como ben sabe calquera que prepara oposicións). Estévez levaba as de gañar... unha vez máis.
Como brillantemente expresou Mario, Estévez comportouse coma un verdadeiro cabaleiro.

Esta asunto roza o esperpento,um tio doido pq nom ...

2008-09-26T17:01:00.000+02:00

Esta asunto roza o esperpento,um tio doido pq nom recibiu o premio e decide recurrir a falho.E pq nom recurrem todos os q participarom pq ganhe este?.
A verdade é q cada dia pasam cousas mais raras, animo a todos os q estades nese mundo pq o paranormal nese mundo esta a orde do dia

Seica a república das letras é un territorio fóra ...

2008-09-26T15:19:00.000+02:00

Seica a república das letras é un territorio fóra da lei.
E supondo que o que algúns chaman "gañar en boa lide" fose realmente "gañar en mala lide", que toca facer? Reclamar da maneira máis anónima para que un xuízo técnico dictamine e haxa que repensar o asunto está claro que resulta "pouco elegante". O elegante é o libelo seica. Ben se vé. Nas escolas parece que funciona iso tamén agora: un cae mal porque é gordiño ou leva lentes de vaso ou así e o ghuapiño de turno fai correr "libelo contra fulanito". Daquela machácano con insultos ao saír da clase, notas na porta do water, etc. Estevez xa se retratou: as leis non son para el, e berrou "libelo contra lama". Iso si que é ser auténtico. Faltan os manifestos colectivos, recollidas de sinaturas, etc. Pero todo chegará.
Sinto enviar anónimo. Non sei o que é u URL e non conseguín enviar con nome
Roberto

e tu em elegância nom ficas atrás.

2008-09-26T11:00:00.000+02:00

e tu em elegância nom ficas atrás.

Disque as letras de cambio tamén fan parte da mesm...

2008-09-26T07:19:00.000+02:00

Disque as letras de cambio tamén fan parte da mesma República.
Sempre acreditei no contrario e velaí agora a proba que o confirma.