Historias da MPB: Unidade

Unha das cousas que máis quitou o sono á dictadura militar brasileira foi a extraordinaria camaradería que existía entre os artistas. E non só no que se refire a un movemento musical concreto, senón dun xeito global. A canción do video é unha proba diso. "Debaixo dos caracois dos seus cabelos" foi composta por Roberto Carlos no momento no que Caetano Veloso e Gilberto Gil foron exiliados forzosamente, e fala da saudade e do momento no que o primeiro ha de volver poñer os pés na area branca. Até hai parece todo normal, se non fose porque Roberto Carlos naquel momento lideraba o movemento da Jovem Guarda, representantes da música fuleira de temática descomprometida, que máis que nada falaba de carros, festas e mozas. Facendo un paralelismo arriscado e imposíbel sería algo así como se Juan Pardo lle adicase unha canción a Suso Vaamonde cando foi preso por "aquilo". Tamén se pode dicir que foi a canción máis social que Roberto Carlos fixo na súa vida, pasando dende entón a súa intocábel posición de cantante melódico volcado co mercado. Juan Pardo non, que apesar de acusar de "rojos" aos de Voces Ceibes, tivo unha temporada de lucidez na que fixo esta única e contradictoria xoia.

A historia veume a cabeza durante o último concerto ao que tiven a sorte de ir, a presentación do último disco de Fanny + Alexander, exactamente no momento no que no escenario de The Homens se amoreaban as colaboracións. Ver a membros de Samesugas e ao Projecto Mourente xuntos daba esa mesma sensación de unidade, de persecución dun obxectivo común como devolver á música galega parte da normalidade perdida, por riba de cuestións de estilo e outras coxunturas. Hai pouco tamén me abraiou nese sentido a colaboración de Dios Ke Te Crew no último disco de Quempallou.

A nosa música vive hoxe un momento especialmente interesante. A idea de basear o último disco de Fanny + Alexander en versións musicadas de poemas abre tamén unha perspectiva renovadora nunha vella liña da nosa música, o diálogo coa literatura, ou a reivindicación de que a música tamén pode ser outra forma de literatura. Aínda que eu persoalmente bote a faltar algunhas expresións máis politizadas, o certo é que o noso circuito musical abre camiños, e ten a oportunidade, por primeira vez na historia, de procurar a súa propia continuidade, e deixar de seru unha pérola perdida, carne de coleccionista (Voces Ceibes, NHU, Os Resentidos, o Bravú...).