Cine Clube Carlos Varela

Lin hai tempo nun blogue de consellos sobre blogues, que o máis importante non é se hai comentarios ou non, e nen sequera se te curras moito o contido. O máis importante dun blogue vén sendo que sirva de propaganda para ti ou para os teus colegas. A publicidade nun blogue ten que ser pura sutileza, porque non vas chegar é dicir: "O meu amigo Paco, que por certo é a hostia bendita e podería estar traballando nunha grande empresa de telefonía, materia na que é un experto, como demostra a súa traxectoría...". Así non, ten que ser máis do tipo: "Como Paco, un rapaz con quen casualmente tiven a sorte de traballar e que resultou ser un profesional moi competente....". Ben, nunca tiven a intención de facer bombo a ninguén coa cousa esta, sempre me considerei unha persoa bastante independente nese sentido. En calquera caso, se quixese facelo estaría a violar todas esas normas, porque esta publicidade é de todo menos sutil.
A Regueifa Plataforma e Ramiro Ledo acaban de poñer na rede gratuitamente o filme documental "Cine Clube Carlos Varela". Aí abaixo tedes unha ligazón que vos leva directamente a unha páxina onde poderedes descargalo en formato Divx ou ben velo en liña por Google Video. A obra é unha recopilación contextualizada das gravacións de Carlos Varela nos anos da chamada transición política, e o seu maior interese é a recuperación dunha memoria colectiva que nos foi arrebatada ou que ficou, polo seu propio carácter contracultural, espallada e dispersa durante anos. Para os que só vivimos esa época polas narracións familiares supón tamén a posibilidade de poñer imaxe a sucesos que xa sabiamos de memoria, como a brutal carga de Baldaio, ou as movilizacións contra a cota agraria. Unha das cousas que máis me sorprendeu nese sentido foi ver a inmensa cantidade de xente que se movilizaba, algo que nen a parte máis optimista da miña imaxinación conseguira evocar. Ben, iso e ver tractores coa bandeira da Unión Soviética, algo que nen sequera cría posíbel. Vendo as movilizacións agrarias da época pódese ter a sensación de que ás veces se os froitos non xermolan é porque alguén non sabe prantar nen aproveitar as choivas e non, como se nos ten dito tantas veces, porque a terra estea erma.
Ademais de todo iso tamén está a curiosidade de ver a moitos persoeiros cunha xuventude abraiante, e dicindo unhas cousas que seguramente hoxe non asinarían nen como fórmula poética. Supoño que non sabían que os estaban a gravar, ou será aquilo que ás veces aínda me di meu pai de xente nova e leña verde. Enfín, supoño que lle pode pasar a calquera (ou non).
Outra cousa curiosa (iso xa dentro das miñas teimas) é ver o salto evolutivo que dá o galego falado promulgado pola esquerda. Se hoxe domina o reintegracionismo, ou un galego normativo estricto, vemos que daquela a fórmula que se perseguía era a dun galego o máis popular posíbel, fechado e diferencial. Gheada e seseo por todas partes, para entendernos. Creo que a fórmula máis empregada para referirse ao noso país é Ghalisia.
En canto ao estilo síntome tentado a falar de Patricio Guzmán, e seguramente o estilo volo lembrará a moitos. Porén, aínda que estean innegábelmente no mesmo espírito de cinema documental do chileno, non creo que as gravacións de Carlos Varela correspondesen a un proxeto cinematográfico concreto, senón máis ben á necesidade de testemuñar puntualmente un proceso histórico. Se podemos ver hoxe o filme como un proxecto acabado, será grazas ao traballo de recuperación e organización de Ramiro Ledo, que polo que sei foi descomunal. Ademais, ese traballo é a mellor homenaxe que se lle podía facer a un home que estaba a piques de caer nun absoluto e inxusto esquecemento.
Por non deixar de mentar a Patricio Guzmán: "Un país sen cinema documental é como unha familia sen álbum de fotografías". Ramiro acaba de salvarnos estas como quen entra na casa en chamas a polas lembranzas familiares. E como son de todos e todas, ofrécenolas de balde, non deixedes de pasar a velas.